Przemęcki Park Krajobrazowy

Przemęcki Park Krajobrazowy to rozległy obszar chroniony rozciągający się na pograniczu Wielkopolski i Ziemi Lubuskiej, między Lesznem a Wolsztynem. Jego powierzchnia wynosi 21 450 ha, w tym 8330 ha lasów i 1480 ha wód. To miejsce dla tych, którzy szukają kontaktu z niemal dziewiczą przyrodą, ciszy nad jeziorami i tras kajakowych prowadzących przez połączone kanałami zbiorniki wodne.

Park istnieje od listopada 1991 roku i chroni fragment krajobrazu, który powstał tysiące lat temu.

Krajobraz wykuty przez lodowiec

Teren został ukształtowany w czasie ostatniego zlodowacenia około 22 tysięcy lat temu. Topniejący lądolód zostawił tu prawie wszystkie formy polodowcowe, jakie można sobie wyobrazić – moreny czołowe, pagórki kemowe, rynny polodowcowe wypełnione wodą, a nawet wydmy. Park obejmuje 24 jeziora polodowcowe, z których wiele połączonych jest kanałami. Największe to Dominickie, Przemęckie i Wieleńskie, choć żadne nie należy do szczególnie głębokich – maksymalna głębokość to zaledwie 17 metrów.

Co wyróżnia te akweny to przejrzystość wody. Widoczność sięga tu 5 metrów, co sprzyja nurkowaniu i obserwacji podwodnego życia. Jezioro Dominickie szczególnie upodobali sobie miłośnicy nurkowania – można tu bez problemu zanurzyć się i podziwiać podwodną roślinność.

Szlak Konwaliowy – kajaki między jeziorami

Jedną z głównych atrakcji parku jest kajakowy Szlak Konwaliowy. To 37 kilometrów tras wodnych prowadzących przez połączone ze sobą jeziora i kanały. System szlaków został podzielony na trzy warianty – z Boszkowa do Błotnicy, z Błotnicy do Olejnicy oraz z Olejnicy do Brenna. Każdy może ułożyć sobie trasę według własnych możliwości i czasu.

Spływ kajakiem to najlepszy sposób na poznanie parku. Z poziomu wody widać brzegi porośnięte lasem, ptaki brodzące w trzcinach i wyspy niedostępne dla pieszych. Trasy nie są trudne, więc sprawdzą się zarówno dla początkujących, jak i bardziej doświadczonych kajakarzy.

Nazwa Szlaku Konwaliowego nie jest przypadkowa – w lasach Przemęckiego Parku konwalie majowe rosną w ogromnych ilościach. To gatunek chroniony, ale tutaj tworzy całe dywany białych kwiatów.

Wyspa Konwaliowa i inne rezerwaty

Rezerwat „Wyspa Konwaliowa” położony jest na jeziorze Radomierskim. Wyspa o powierzchni 20 ha porośnięta jest starym lasem mieszanym. To tutaj można zobaczyć niezwykłą odmianę konwalii – oprócz białych kwiatów mają one nitki pręcikowe zabarwione na różowo.

Poza Wyspą Konwaliową na terenie parku znajdują się jeszcze dwa rezerwaty. Rezerwat Torfowisko nad jeziorem Świętym to raj dla botaników – rosną tu rzadkie rośliny jak owadożerna rosiczka okrągłolistna czy bagnica torfowa. Trzeci rezerwat to Jezioro Trzebidzkie, miejsce gniazdowania wielu gatunków ptaków wodnych.

Ptaki, chrząszcze i inne mieszkańcy parku

Park jest domem dla około 182 gatunków ptaków. Ornitolodzy mogą tu spotkać bielika, rybołowa, lelka czy wąsatkę. Symbolem Przemęckiego Parku jest perkoz dwuczuby – ptak z charakterystycznym czubem na głowie, który gnieździ się nad jeziorami Górskie, Miałkie i Osłonińskie.

Lasy parku, szczególnie te z wiekowymi dębami, to siedlisko jelonka rogacza – największego polskiego chrząszcza. Park charakteryzuje się bogatym ekosystemem z około 760 gatunkami roślin naczyniowych, z czego 30 objętych jest ochroną całkowitą. Różnorodność biotopów – od torfowisk przez łąki turzycowe po bory sosnowe – sprawia, że przyroda jest tu wyjątkowo bogata.

Boszkowo i okolice – baza wypadowa

Najpopularniejszą miejscowością wypoczynkową w parku jest Boszkowo. To stąd zazwyczaj startują spływy kajakowe i wycieczki rowerowe. W okolicy znajduje się kilka ośrodków wypoczynkowych oferujących noclegi i wypożyczalnie sprzętu wodnego. Można tu wynająć kajak, rower lub po prostu zatrzymać się na weekend w domku nad jeziorem.

Przez teren parku prowadzą oznakowane szlaki piesze i rowerowe. Można je łączyć ze szlakami kajkowymi, co daje spore możliwości planowania wycieczek. Nie trzeba być wyczynowym sportowcem – trasy są na tyle zróżnicowane, że każdy znajdzie coś dla siebie.

W miejscowości Górsko znajduje się galeria kamienia – miejsce, gdzie można zobaczyć głazy narzutowe i kamienie polne pozostawione przez lodowiec. To ciekawa lekcja geologii pod gołym niebem.

Praktyczne informacje

Przemęcki Park Krajobrazowy to obszar otwarty – wstęp jest bezpłatny. Można tu przyjechać o każdej porze roku, choć największy ruch panuje latem, gdy turyści korzystają z kąpielisk i wypożyczają kajaki. Wiosna to dobry moment dla miłośników botaniki – wtedy kwitną konwalie i inne leśne rośliny. Jesień przyciąga fotografów – kolory lasów odbijające się w jeziorach tworzą malownicze widoki.

Park leży na zachód od Kościana i Leszna, przy granicy z województwem lubuskim. Z Poznania to około 78 kilometrów do Boszkowa. Dojazd własnym samochodem jest najwygodniejszy, choć można też dojechać autobusem do Przemętu czy Włoszakowic, a stamtąd przemieszczać się lokalnie.

Wypożyczalnie kajaków działają sezonowo, zwykle od maja do września. Ceny wynajmu wahają się w granicach 30-50 złotych za kajak na dzień, w zależności od typu i wypożyczalni. Warto zarezerwować sprzęt wcześniej, szczególnie w weekendy i wakacje. Dla rodzin z dziećmi polecane są krótsze odcinki Szlaku Konwaliowego – można przepłynąć 10-15 kilometrów i wrócić tego samego dnia.

Noclegi w okolicy to przede wszystkim ośrodki wczasowe, agroturystyka i domki letniskowe. Ceny zaczynają się od około 80-100 złotych za osobę za dobę. W Boszkowie i nad jeziorem Dominickim znajdują się kąpieliska z wyznaczonymi strefami do pływania i miejscami na piknik.

Na zwiedzanie parku warto przeznaczyć co najmniej weekend. Jeden dzień to za mało, żeby zobaczyć jeziora, przejść się szlakiem i wypróbować kajaki. Dwa-trzy dni pozwalają spokojnie poznać okolicę i odpocząć nad wodą.